Cluedo

Oyun saat yönünde, sırayla oynanır. Sıra size geldiğinde tipik bir tur şu adımlardan oluşur: (1) İsterseniz bir köşe odasındaysanız gizli geçit kullanın; (2) Zarları atıp piyonunuzu hareket ettirin; (3) Bir odaya girdiyseniz iddiada bulunun; (4) Çözümü bildiğinize eminseniz suçlama yapın. Odaya girmek, iddia yapmanın tek yoludur; bu yüzden mümkün olduğunca odalara ulaşmaya çalışırsınız.

Turunuzda iki zarı atar ve toplam sayı kadar kare ilerlersiniz. Piyonunuz yatay veya dikey (asla çapraz değil) hareket eder. Aynı hamlede bir kareden yalnızca bir kez geçebilirsiniz ve koridorda başka bir piyonun üzerinden atlayamaz ya da onun üzerine konamazsınız. Attığınız sayının tamamını kullanmak zorunda değilsiniz; bir odaya girdiğiniz anda durabilirsiniz.

İddia, Cluedo'nun kalbidir ve bilgi toplamanın ana yoludur. Bir odaya girdiğinizde, o turda bir iddiada bulunabilirsiniz. İddia ederken bir ŞÜPHELİ ve bir SİLAH söylersiniz; MEKÂN her zaman içinde bulunduğunuz odadır (başka bir odayı iddia edemezsiniz). Örneğin Kütüphane'deyken: 'Cinayeti Kütüphane'de, Şamdan ile Albay Hardal işledi' dersiniz.

Cluedo salt şansa değil, disiplinli çıkarıma dayanır. Dedektif not kağıdınızda tüm şüpheli, silah ve oda isimleri listelidir. Bir kartı gördüğünüzde (size gösterilen veya elinizdeki), o kartı işaretleyip 'zarfta olamaz' diye eleyin. Amaç, her kategoride tek bir seçenek işaretlenmemiş kalana dek elemektir.

Üç sırrı da çözdüğünüzden eminseniz, turunuzda (hareketten önce veya sonra) bir Suçlama yapabilirsiniz. İddiadan farklı olarak, suçlamada üç kategoriyi de söylersiniz — bir şüpheli, bir silah VE bir oda — ve söylediğiniz odada bulunmanız gerekmez, herhangi bir oda olabilir. Suçlama, oyundaki en riskli hamledir.

Hayır. İddia (suggestion) yapmak için mutlaka bir odanın içinde bulunmanız gerekir ve iddia ettiğiniz mekân her zaman içinde bulunduğunuz odadır. Koridordayken iddia yapamazsınız. Suçlama (accusation) ise farklıdır: Suçlama için herhangi bir odada olmanız gerekmez, herhangi bir turda yapabilirsiniz.

Piyonunuz o odaya taşınır. Bir sonraki turunuzda zar atmadan doğrudan o odadan yeni bir iddia yapabilirsiniz. İsterseniz zar atıp odadan çıkarak başka yere de gidebilirsiniz. Bu mekanik, rakiplerinizi haritada istemedikleri yerlere sürükleyerek onların planını bozmak için stratejik olarak kullanılır.

İddiadaki üç karttan (şüpheli, silah, oda) elinizde birden fazlası varsa, hangisini göstereceğine SİZ karar verirsiniz — yalnızca birini göstermeniz yeterlidir ve sadece iddia sahibine gizlice gösterirsiniz. En az bir eşleşen kartınız varsa göstermek zorunludur, atlayamazsınız. Hiç eşleşen kartınız yoksa 'çürütemem' der, sıra bir sonraki oyuncuya geçer.

Hemen değil. Kimse çürütemezse, iddianızdaki kartlar ya sizin elinizdedir ya da Cinayet Zarfı'ndadır. Kendi elinizdekileri çıkardığınızda geri kalanı zarfta olma ihtimali çok yükselir, ancak yine de emin olmadan Suçlama yapmayın. Yanlış suçlama sizi oyunu kazanma hakkından yoksun bırakır.

Hareket etme, iddia yapma ve tekrar suçlama hakkınızı kaybedersiniz — yani 'oyun oynamayı' bitirir ve artık kazanamazsınız. Ancak oyunda fiziksel olarak kalırsınız: Elinizdeki kartları tutmaya devam eder ve başka oyuncular iddia yaptığında, kartlarınızdan biri eşleşiyorsa onu göstererek çürütmeyi sürdürürsünüz. Bu yüzden yalnızca kesin emin olduğunuzda suçlama yapın.

Oyun boyunca yalnızca bir kez. Suçlama yaptığınızda zarfa bakarsınız: Doğruysa kazanırsınız, yanlışsa kazanma hakkınızı kaybedersiniz. Yanlış bir suçlamanın ardından ikinci bir suçlama hakkınız yoktur. İddia (suggestion) ise sınırsızdır; odalara girdikçe her turda bir iddia yapabilirsiniz.

Malikânenin dört köşe odasının her biri, çapraz köşedeki odaya gizli geçitle bağlıdır. Klasik tahtada Mutfak (Kitchen) ↔ Çalışma Odası (Study) ve Kış Bahçesi (Conservatory) ↔ Salon (Lounge) birbirine bağlıdır. Bir köşe odasındayken, turunuzda zar atmak yerine gizli geçidi kullanarak anında karşı köşedeki odaya geçebilir ve oraya girdiğiniz için hemen iddia yapabilirsiniz.

Cinayet Zarfı'na 3 kart konduktan sonra kalan 18 kart oyunculara eşit dağıtılmaya çalışılır. Oyuncu sayısı 18'i tam bölmüyorsa bazı oyuncularda bir kart fazla olur — bu oyunun doğal bir parçasıdır. Fazladan kartı olan oyuncu bir avantaj sağlar (bir olasılığı daha eler) ama bu dengesizlik oyunun tasarımına dahildir.

Hayır. Her iddiada tam olarak bir şüpheli, bir silah ve (bulunduğunuz) bir oda söylenir. Aynı anda birden fazla şüpheli veya silah öneremezsiniz. Aynı kısıt suçlama için de geçerlidir: Tek bir fail, tek bir silah ve tek bir mekân belirtirsiniz.

Kurallar buna izin verir: İddianızda elinizde bulunan bir kartı söyleyebilirsiniz. Bazen bu akıllıcadır — elinizdeki bir kartı iddiaya katmak, rakiplerinizin gerçekte hangi kartı araştırdığınızı anlamasını zorlaştırır (yanıltma). Ayrıca bilinen bir kartı 'dolgu' olarak kullanıp gerçek belirsizliği tek kategoride toplayabilirsiniz. Bu ileri düzey bir dedüksiyon taktiğidir.